Kijk naar jezelf

Verzet tegen straf, elke vorm van straf, is de ene keer principieel, en de andere keer valt het te herleiden tot een ‘persoonlijke voorkeur’. In dat laatste geval accepteert iemand wel dat straf nuttig en nodig is, maar niet ‘die’ straf. Of wel ‘die’ straf, maar dan minder, of meer. De ‘persoonlijke voorkeur’ verwijst naar het individu, zijn of haar gedachten, gevoelens, sentimenten en emoties, gekoppeld aan ervaringen en/of voorstellingsvermogen, en dat is hoogst persoonlijk. Het valt niet te herleiden tot een universele norm, maar uiteraard zijn we daar zelf allerminst van overtuigd. Wij voelen of denken dat, wij zijn ‘normaal’, dus iedereen voelt of denkt dat, of ze zijn niet ‘normaal’. Discussie gesloten.

 

De principiële kant is interessanter, voor wie niet in een oeverloos ‘welles/nietes’ twistgesprek terecht wil komen, zonder zicht op een bevredigende uitkomst, want onze ‘aard’ verandert niet, en elke overeenkomst is een concessie, die littekens achterlaat, die op een later moment nog lelijk op kunnen spelen. De schuld is niet ‘volledig ingelost’, en je ziet wat daarvan komt! Of de straf was teveel van het goede, en je ziet wat daarvan komt! ‘Told you so!’ En ruzie in de tent.

 

Een meer principiële keuze is in feite een intellectuele uitstulping van het ‘tu quoque’ argument in de versie van ‘kijk in de spiegel’, ‘wat je zegt ben jezelf’, ‘kijk naar jezelf’, ‘de eerste steen’, ‘wat gij niet wilt dat u geschiedt…..’. De gedachte dat straf ‘zwak’ is, en dat je het goede voorbeeld moet geven. En als we dat allemaal doen, komt het vanzelf goed. We zien het ook terug in de defensieve reflex van iemand die zojuist iets heeft gedaan wat niet mag: ‘Maar hij/zij doet het ook!’ Wat de ene keer leidt tot het verweer van de autoriteit (de ouders of een leerkracht bijvoorbeeld) dat die geen jurisdictie heeft over dat andere kind. De volgende keer voert die autoriteit op dat er een verschil zit tussen jongens en meisjes. Ouder of jonger. Kleur van de huid. Seksuele voorkeur. Intellectuele ontwikkeling. ‘Achterstandswijk’ of niet. En ga zo maar door. Hoe chaotischer het beeld, dus hoe meer willekeur die alleen in de ogen van de autoriteit ‘logisch’ is, maar niet in de ogen van de dader, of het publiek, hoe heftiger het verzet.

 

Bepaalde verschillen zullen er altijd zijn, al is de term ‘logisch’ niet van toepassing op het belevingsniveau, waar naast rationele argumenten de gevoelens, sentimenten en emoties meespelen. Ik heb dat in het verleden, in het gearchiveerde gedeelte van deze website, uitvoerig onder de aandacht gebracht, waarbij ik er ook op wees dat het ‘logisch’ is dat iemand een bepaalde straf voor zichzelf niet ziet zitten, maar voor u of mij wel. Het is niet ‘logisch’ in de zin van ‘objectief’, of verstandelijk verklaarbaar, maar test ons maar, en we staan direct klaar met ‘argumenten’ die, als je ze serieus neemt, kant noch wal raken, en verwijzen naar gevoelens, sentimenten en emoties. 

 

Hoe meer ‘argumenten’ je toelaat, hoe kleiner het draagvlak, tot er geen draagvlak over is, en we blijven zitten met ‘ambtelijke willekeur’, en onveranderlijk de delegitimatie van autoriteiten op een ‘lager niveau’, de ouders, de leerkrachten en anderen, waar steeds meer eisen aan worden gesteld die elk inzicht van de lagere autoriteit door de wringer halen, met toezichthouders erboven. Maar inmiddels zit ook de politie in de hoek waar de klappen vallen, en krijgen de toezichthouders weer andere toezichthouders boven zich geplaatst. En het eind van het liedje is totalitaire macht van een elite die iedere menselijkheid is ontstegen, en mechanisch regeert vanuit een ivoren toren, waarbij men zich inbeeldt dat de eigen mix van overwegingen, voorschriften en restjes empathie de wereld gaan redden. Hun macht is niet ‘door God gegeven’, zoals heersers in het verleden wel claimden, maar zij wanen zich ‘Godenzonen’ en ‘Godendochters’ die hun feilbare Goddelijke ouders zijn ontstegen. 

 

Kenmerkend is daarbij dat ze ‘onaanraakbaar’ zijn in de betekenis van ‘gewetenloos’, omdat je bij hen niet aan hoeft te komen met ‘spiegels’ waar ze in zouden moeten kijken. Hun ‘status’ is ‘verheven’, hun wil is wet, letterlijk, en hun eigen gedrag staat niet ter discussie. Tegenstrijdigheden tussen wat ze zeggen, en wat ze doen, zijn immers ‘logisch’. 

 

In zo’n poel van verderf aan mensen vragen om de blik naar binnen te richten, en op zoek te gaan naar de gedachten, gevoelens, sentimenten en emoties die horen bij de straffen die men zelf ooit kreeg, is bedreigend. Want ze doen er niet toe. Ze leggen geen gewicht in de schaal. En daarmee is zo’n insteek niet slechts futiel, maar een blijk van ‘ongehoorzaamheid’. Wat bij mij past, wat bij u past, en wat bij uw kinderen past is niet relevant. Als het niet past, als het te ruim is, of als het knelt, dan is dat niet het probleem van de 'Godenkinderen'. Overigens zijn er wel verschuivingen in de hoogste gelederen, maar het doet denken aan een constellatie van Griekse Goden, of de Goden in de wereld van de Hindoes die niets beters te doen hebben dan alle dagen ruzie maken over de macht. Binnen die religies is het echter een ‘vertaalslag’ die inzicht verschaft in de mens, maar een constellatie van ‘Godenzonen’ en ‘Godendochters’ van vlees en bloed is een héél ander beest. 

 

Bij ‘beest’ moet je altijd oppassen dat je mensen niet de indruk geeft dat je waarschuwt voor de ‘Duivel’, en dat je hele betoog een nauwelijks verholen poging is om de kudde weer terug te voeren richting het geloof. Maar waar ik zelf niet religieus ben opgevoed, en niet ben verbonden aan enig ‘genootschap’, of enige politieke partij, of ideologische stroming, moet u maar van mij aannemen dat ik geen verlangen koester om van u een ‘volgeling’ te maken. Maar neem eens wat afstand, kijk goed naar wat we ervan hebben gemaakt, en naar de trends binnen de samenleving, en waar ze naartoe leiden, en vraag u dan af wie u nog kunt vertrouwen, behalve uzelf. Of is dat ook al een gepasseerd station, en bent u zo vervreemd en geconditioneerd door ‘omgevingsinvloeden’ en ‘gehoorzaamheidstests’ dat u schrikt als u in de spiegel kijkt? 

 

De centrale these van deze website is dat u niet één ‘logisch’ geheel bent, ‘onder de motorkap’, maar een spel van gedachten, gevoelens, sentimenten en emoties die ruzie met elkaar maken, vriendschappen en allianties sluiten. Een ‘Griekse’ of ‘Hindostaanse’ godenwereld, waar u in door kunt dringen middels introspectie. En waarbij een ‘wijze coach’ kan helpen zekere elementen te verheffen, en anderen een toontje lager te laten zingen, wat een proces is dat bij voorkeur zijn beslag dient te krijgen tijdens de eerste achttien levensjaren, of daaromtrent. De ‘jeugd’, met andere woorden. Waar de ‘Godenzonen’ en ‘Godendochters’ die hun eigen ‘Goddelijke’ ouders aan de kant schoven de ‘jeugd’ mobiliseren om de ouders te leren hoe de wereld in elkaar steekt, is dat een experiment waarvan de uitkomst mij op voorhand al niet veel vertrouwen geeft dat het allemaal goed gaat komen. En ik meen dat de tussentijdse resultaten ruim voldoende reden zijn om van die dwaalweg terug te keren. Maar ik ben meer en meer een roepende in de woestijn, en daarmee een toeschouwer. Het zij zo.

Go Back